{"id":4376,"date":"2009-07-31T13:11:25","date_gmt":"2009-07-31T10:11:25","guid":{"rendered":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/categorizedtax\/"},"modified":"2025-08-16T03:45:11","modified_gmt":"2025-08-16T00:45:11","slug":"categorizedtax","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/?p=4376","title":{"rendered":"Vergi Y\u00fck\u00fcml\u00fclerinin Kategor\u0130ze Ed\u0130lmes\u0130"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"4376\" class=\"elementor elementor-4376\" data-elementor-settings=\"{&quot;element_pack_global_tooltip_width&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;element_pack_global_tooltip_width_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;element_pack_global_tooltip_width_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;element_pack_global_tooltip_padding&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;element_pack_global_tooltip_padding_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;element_pack_global_tooltip_padding_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;element_pack_global_tooltip_border_radius&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;element_pack_global_tooltip_border_radius_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;element_pack_global_tooltip_border_radius_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true}}\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t<div data-particle_enable=\"false\" data-particle-mobile-disabled=\"false\" class=\"elementor-element elementor-element-44d25ce3 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"44d25ce3\" data-element_type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c756ba5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3c756ba5\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>\u00a0<\/p><p>Dr. Mustafa ALPASLAN<br \/>SMMM<\/p><p>Ak\u0131n Gencer \u015eENT\u00dcRK<br \/>Avukat \/ SMMM<\/p><div style=\"text-align: center;\">VERG\u0130 Y\u00dcK\u00dcML\u00dcLER\u0130N\u0130N KATEGOR\u0130ZE ED\u0130LMES\u0130:<\/div><div style=\"text-align: center;\">KDV \u0130ADE VE MAHSUP \u0130\u015eLEMLER\u0130NDE ORTAYA \u00c7IKAN<\/div><div style=\"text-align: center;\">\u201cNEGAT\u0130F Y\u00dcK\u00dcML\u00dcLER (KOD) \u00c7\u0130ZELGES\u0130\u201d UYGULAMASININ<\/div><div style=\"text-align: center;\">HUKUKA UYARLILI\u011eI SORUNU<\/div><p>\u00a0<\/p><p>I- G\u0130R\u0130\u015e<\/p><p>\u0130stisna edilmi\u015f i\u015flemler nedeniyle y\u00fcklenilen KDV\u2019nin indirimle giderilememi\u015f olmas\u0131 durumunda ortaya \u00e7\u0131kan nakden veya mahsuben iade uygulamalar\u01311 ba\u015flang\u0131\u00e7tan bu yana g\u00fcncel tart\u0131\u015fmalara konu olmu\u015ftur. Uygulaman\u0131n do\u011fas\u0131nda m\u00fckellefin bu yolla finansman temini bulundu\u011fundan \u00f6zellikle son g\u00fcnlerde ya\u015fanan ekonomik geli\u015fmeler \u00e7er\u00e7evesinde, zaten g\u00fcncel olan tart\u0131\u015fmalar bir kez daha \u00f6ne plana \u00e7\u0131kmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p><p>\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda, konunun teknik boyutundan \u00e7ok, uygulaman\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak ortaya \u00e7\u0131kan ve m\u00fckelleflerin kategorize2 edilmesi suretiyle yap\u0131lan \u201columsuz m\u00fckellefler listesi\u201d ya da \u201ckod\u2019a alma\u201d i\u015flemlerinin3 hukuka uygunlu\u011fu irdelenecektir. Zira haklar\u0131nda bu i\u015flem tesis eden m\u00fckelleflerin ticari hayatlar\u0131 sekteye u\u011framakta, \u00e7o\u011fu durumda s\u00fcrekli m\u00fc\u015fterilerinin dahi bir anda al\u0131\u015fveri\u015flerini kestikleri yads\u0131namaz bir olgu olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p><p>II- YASAL MEVZUAT VE DE\u011eERLEND\u0130RMELER<\/p><p>\u0130dare, uygulamay\u0131 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011fi4 ile ili\u015fkilendirmektedir. \u0130dare, an\u0131lan Genel Tebli\u011f\u2019de yapt\u0131\u011f\u0131 d\u00fczenlemenin dayand\u0131\u011f\u0131 \u00fcst normatif d\u00fczenlemeyi, KDV Kanunu\u2019nun 32. maddesinin Bakanl\u0131\u011fa, Devlet Harcama Belgeleri Y\u00f6netmeli\u011finin5 52. maddesinin de Gelirler Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne verdi\u011fi yetki olarak g\u00f6stermektedir.6<\/p><p>Yine Genel Tebli\u011f\u2019de, Tebli\u011f\u2019in ve dolay\u0131s\u0131yla kod uygulamas\u0131n\u0131n kapsad\u0131\u011f\u0131 alanlar,<\/p><p>&#8211; KDV Kanunu\u2019nun 11\/1-a maddesi kapsam\u0131nda; mal veya hizmet ihrac\u0131ndan ya da 61 Seri No.lu Katma De\u011fer Vergisi Genel Tebli\u011fi7 uyar\u0131nca T\u00fcrkiye\u2019de ikamet etmeyenlere d\u00f6viz kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel fatura ile yap\u0131lan sat\u0131\u015flardan (bavul ticareti),<\/p><p>&#8211; 11\/1-b maddesi kapsam\u0131nda; 43 Seri No.lu Katma De\u011fer Vergisi Genel Tebli\u011fi8 uyar\u0131nca T\u00fcrkiye\u2019de ikamet etmeyen yolcular\u0131n sat\u0131n alarak yurt d\u0131\u015f\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fckleri mallara ait verginin iadesinden,<\/p><p>&#8211; 11\/1-c maddesinde yer alan (bavul ticareti kapsam\u0131nda ihracat yapanlara sat\u0131lanlar dahil) ihra\u00e7 kayd\u0131yla teslimlerden,<\/p><p>do\u011fan katma de\u011fer vergisi iadesi taleplerinin de\u011ferlendirilmesi ve sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin esaslar olarak belirtilmektedir.<\/p><p>\u0130dare, ihracat istisnas\u0131 ve ihra\u00e7 kayd\u0131yla teslimlerden do\u011fan iadelerde kural olarak bu Tebli\u011fin \u201cI. Genel Esaslar\u201d, sahte veya muhteviyat\u0131 itibariyle yan\u0131lt\u0131c\u0131 belge (SM\u0130YB) d\u00fczenleme veya kullanma fiili ile do\u011frudan veya dolayl\u0131 olarak ilgisi bulunan m\u00fckelleflerin iade taleplerini ise Tebli\u011fin \u201cII. \u00d6zel Esaslar\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki a\u00e7\u0131klamalara g\u00f6re yerine getirmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 anda da kod uygulamas\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015ftir.<\/p><p>Bu noktaya kadar yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalardan \u00e7\u0131kan sonu\u00e7; \u0130dare\u2019nin, \u201c\u00d6zel Esaslar\u201d i\u00e7inde yer alan koda alma uygulamas\u0131n\u0131n normatif kayna\u011f\u0131 olarak 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011fi\u2019ni ve bu Tebli\u011f d\u00fczenlemelerinin de KDV Kanunu\u2019nun 32. maddesi ile Devlet Harcama Belgeleri Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019nin 52. maddesini esas ald\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p><p>Sonu\u00e7 olarak \u0130dare, hukuka uygun olsun ya da olmas\u0131n, bir Kanun ve bir Y\u00f6netmelik h\u00fckm\u00fcnden hareketle, genel d\u00fczenleyici idari i\u015flem olarak kabul edilen Genel Tebli\u011f d\u00fczenlemesi yapmak suretiyle bir idari i\u015flem tesis etmi\u015ftir. \u0130dare taraf\u0131ndan her bir m\u00fckellef baz\u0131nda ve her seferinde yap\u0131lan koda alma i\u015flemlerinin her biri bu nedenle birer alt idari i\u015flem olmaktad\u0131r.<\/p><p>Nitekim idari i\u015flemin belirlenmesinde, i\u015flemin idare b\u00fct\u00fcn\u00fcne d\u00e2hil bir kurulu\u015f, organ veya makam taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 ve idare hukuku alan\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir faaliyete ili\u015fkin olmas\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fct al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda9 gerek 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011fi\u2019nin tek ba\u015f\u0131na ve gerekse bu Tebli\u011f\u2019e dayal\u0131 tesis edilen her bir i\u015flemin ayr\u0131ca idari i\u015flem oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde teredd\u00fct bulunmasa gerekir.10<\/p><p>Bu durumda ortada bir idari i\u015flem bulundu\u011fundan, \u0130dare\u2019nin her t\u00fcrl\u00fc eylem ve i\u015flemlerine kar\u015f\u0131 yarg\u0131 yolu a\u00e7\u0131k oldu\u011funa;11 idari i\u015flemler hakk\u0131nda yetki, \u015fekil, sebep, konu ve maksat y\u00f6nlerinden biri ile hukuka ayk\u0131r\u0131 olduklar\u0131ndan dolay\u0131 iptalleri i\u00e7in menfaatleri ihl\u00e2l edilenler taraf\u0131ndan iptal davas\u0131 a\u00e7\u0131labilece\u011fine g\u00f6re12 gerek 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011f ve gerekse her bir koda alma i\u015flemi ayr\u0131 ayr\u0131 iptal davas\u0131na konu edilebilecektir.<\/p><p>\u0130dari yarg\u0131 ba\u015flang\u0131\u00e7ta koda alma i\u015flemini, kesin ve y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi zorunlu bir i\u015flem olarak g\u00f6rmemekte ve idari davaya (vergi davas\u0131na) konu edilebilir nitelikte bulmamaktayken13 daha sonralar\u0131 bu i\u015flemin ilgililerin ticari itibar\u0131n\u0131 zedeledi\u011fi, KDV iadelerinde \u00e7e\u015fitli sorunlara yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131, bu suretle tek ba\u015f\u0131na dahi m\u00fckelleflerin hukukunu etkiledi\u011fi sonucuna var\u0131larak vergi davas\u0131na konu edilemeyecek bir i\u00e7 i\u015flem de\u011fil aksine, dava konusu edilebilir kesin bir i\u015flem oldu\u011fu yolunda kararlar verilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.14<\/p><p>\u0130ptal davas\u0131 a\u00e7\u0131labilmesi i\u00e7in, davac\u0131n\u0131n \u201chakk\u0131n\u0131n ihlal edilmesine\u201d gerek olmad\u0131\u011f\u0131 ve \u201cmenfaatinin ihlal edilmi\u015f olmas\u0131\u201d yeterli oldu\u011funa; \u201cy\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gerekli\u201d ve \u201ctek yanl\u0131\u201d idari i\u015flemler iptal davas\u0131na konu edilebilece\u011fine; idari yarg\u0131 yerince verilen iptal karar\u0131ndan, yaln\u0131z davac\u0131 de\u011fil, iptal edilen idari karar ile ilgili olanlarda yararlanabilece\u011fine g\u00f6re15, sadece koda al\u0131nanlar\u0131n de\u011fil bunlar yan\u0131nda koda al\u0131nanlar ile olan ticari ili\u015fkileri nedeniyle menfaatleri ihlal edilenlerin de iptal davas\u0131 a\u00e7abilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyiz.16<\/p><p>Dava a\u00e7ma s\u00fcresi, \u00f6zel kanunlar\u0131nda ayr\u0131 s\u00fcre g\u00f6sterilmeyen hallerde Dan\u0131\u015ftay\u2019da ve idare mahkemelerinde altm\u0131\u015f ve vergi mahkemelerinde otuz g\u00fcn oldu\u011funa g\u00f6re,17 koda alma uygulamas\u0131nda menfaati ihlal edilenler, bu konuda \u0130dare\u2019ce yap\u0131lm\u0131\u015f bir tebli\u011f var ise bu tarihi, konu tebli\u011f d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fkaca bir nedenle \u00f6\u011frenilmi\u015f ise \u00f6\u011frenme tarihini takip eden 30 g\u00fcn i\u00e7inde, koda alma \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kan idari i\u015flemin iptali i\u00e7in dava a\u00e7abileceklerdir.<\/p><p>G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcze g\u00f6re dava a\u00e7\u0131labilmesi i\u00e7in \u0130dare\u2019ye veya daha \u00fcst mercie koddan \u00e7\u0131kar\u0131lma yolunda bir ba\u015fvuru yap\u0131lmas\u0131na ve bu istemin reddine dair cevab\u0131n beklenmesine gerek bulunmamaktad\u0131r. Yine g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcze g\u00f6re kodda kalma durumu devam etti\u011fi s\u00fcrece, menfaati ihlal edilenler \u0130dare\u2019ye ba\u015fvurarak ilgilinin koddan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 talep edebilecek ve bu istem reddedildi\u011finde de dava haklar\u0131n\u0131 kullanabileceklerdir.<\/p><p>Koda al\u0131nma i\u015fleminin iptaline y\u00f6nelik dava, dava konusu i\u015flemi yapan Dairenin bulundu\u011fu yerdeki vergi mahkemesinde a\u00e7\u0131lacakt\u0131r.18<\/p><p>Bu a\u00e7\u0131klamalardan sonra s\u0131kl\u0131kla s\u00f6z etti\u011fimiz ve \u0130dare taraf\u0131ndan t\u00fcretilmi\u015f kodlar\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131 yap\u0131lmas\u0131nda yarar bulunmaktad\u0131r. \u0130darenin 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011fi\u2019nin \u201cII.\u00d6zel Esaslar\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki a\u00e7\u0131klama ve d\u00fczenlemelerden hareketle t\u00fcretti\u011fi kodlar a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:19<\/p><p>Kod 1: Sahte ve muhteviyat\u0131 itibariyle yan\u0131lt\u0131c\u0131 belge (SMY\u0130B) d\u00fczenledi\u011fi tespit edilen m\u00fckellefler ile bunlar\u0131n ortaklar\u0131 ve kanuni temsilcilerinin kurduklar\u0131 veya ortak olduklar\u0131 \u015firketler.<\/p><p>Kod 2: SMY\u0130B kullananlar.<\/p><p>Kod 3: SMY\u0130B d\u00fczenledi\u011fi konusunda haklar\u0131nda rapor bulunan m\u00fckelleflerin ortaklar\u0131 veya kanuni temsilcileri.<\/p><p>Kod 4: Bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131 belgelerin zayii &#8211; \u00e7al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 veya kayboldu\u011funu bildirenler,<\/p><p>Kod 5: Vergi dairelerinin yapt\u0131\u011f\u0131 tespit sonucunda,<\/p><p>Kod 5\/1: Haklar\u0131nda rapor bulunmamakla birlikte SMY\u0130B d\u00fczenledi\u011fi konusunda tespit bulunanlar,<\/p><p>Kod 5\/2: Haklar\u0131nda rapor bulunmamakla birlikte SMY\u0130B kulland\u0131\u011f\u0131 konusunda tespit bulunanlar.<\/p><p>Kod 5\/3: Adresinde bulunmayanlar ile sarih adresi tespit edilemeyenler.<\/p><p>Kod 5\/4: Defter, belge ibraz etmeyen veya incelemeye sevk edilenler ile birden fazla d\u00f6neme ili\u015fkin olarak KDV beyannamesinin (s\u00fcresinden sonra verilenler hari\u00e7) verilmemesi.<\/p><p>Kod 6 : Kendisi hakk\u0131nda herhangi bir olumsuz tespit ya da rapor bulunmad\u0131\u011f\u0131 halde belgeleri taklit edilen m\u00fckellefler listesi,<\/p><p>Kod 7: M\u00fckellefiyetleri bulunmayan ancak \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filer veya di\u011fer t\u00fczel ki\u015filikler vas\u0131tas\u0131yla sahte belge organizasyonu i\u00e7erisinde bulunan ve SMY\u0130B ticareti yapanlar,<\/p><p>Kod 8: \u0130lgili \u015fah\u0131s ya da firmalar\u0131n i\u015f ve ikamet adreslerinde yap\u0131lan yoklamalarda bulunmamalar\u0131ndan dolay\u0131 2004\/13 seri no.lu uygulama i\u00e7 genelgesi gere\u011fi m\u00fckellefiyetleri re\u2019sen terk ettirilerek kapat\u0131lan m\u00fckellefler listesi.<\/p><p>Kod 9\/1: SM\u0130YB d\u00fczenledi\u011fi ve hem d\u00fczenleyip hem kulland\u0131\u011f\u0131 konusunda hakk\u0131nda rapor bulunan ve bakanl\u0131k makam\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan olumsuz m\u00fckellefler listesinde yer alan m\u00fckellefler,<\/p><p>Kod 9\/2: SMY\u0130B kulland\u0131\u011f\u0131 konusunda hakk\u0131nda rapor bulunan ve bakanl\u0131k makam\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan olumsuz m\u00fckellefler listesinde yer alan m\u00fckellefler.<\/p><p>Di\u011fer a\u00e7\u0131klamalara ge\u00e7meden \u00f6nce, \u0130dare\u2019ce \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f Genel Tebli\u011f\u2019de yer alan;\u201cSM\u0130YB d\u00fczenleme raporlar\u0131 \u00fczerine yap\u0131lan tarhiyat\u0131n nihai yarg\u0131 kararlar\u0131 ile terkin edilmesi halinde bu raporlar hi\u00e7 d\u00fczenlenmemi\u015f say\u0131l\u0131r\u201d20, \u201cHaklar\u0131nda SM\u0130YB d\u00fczenledi\u011fi konusunda rapor bulunan m\u00fckelleflerle ilgili olarak bu Tebli\u011f ile yap\u0131lan d\u00fczenlemeler, bu m\u00fckelleflerin raporun ait oldu\u011fu vergilendirme d\u00f6nemindeki ortaklar\u0131 ve kanuni temsilcileri ile bunlar\u0131n kurduklar\u0131 veya ortak olduklar\u0131 \u015firketler bak\u0131m\u0131ndan da ge\u00e7erlidir\u201d21 gibi h\u00fck\u00fcmler i\u00e7eren b\u00f6l\u00fcmlerin, 2577 say\u0131l\u0131 Kanunun 27. ve 28. maddelerindeki d\u00fczenlemeleri dahi geride b\u0131rakan, idari i\u015flemin tan\u0131m\u0131na dahi uygun olmayan yoklukla malul h\u00fck\u00fcmler oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan irdelemeyece\u011fimizi belirtmekte yarar g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p><p>Ancak bu durum meydana gelinceye kadar ad\u0131 ister kod listesi, isterse ba\u015fka bir kavram olsun yap\u0131lan uygulama kanuna ayk\u0131r\u0131 olmaktad\u0131r. 2577 say\u0131l\u0131 \u0130YUK md. 27. maddesi, \u201cVergi mahkemelerinde, vergi uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131ndan do\u011fan davalar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131, tarh edilen vergi, resim ve har\u00e7lar ile benzeri mal\u00ee y\u00fck\u00fcmlerin ve bunlar\u0131n zam ve cezalar\u0131n\u0131n dava konusu edilen b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn tahsil i\u015flemlerini durdurur. Ancak, 26 nc\u0131 maddenin 3 \u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131na g\u00f6re i\u015flemden kald\u0131r\u0131lan vergi davas\u0131 dosyalar\u0131nda tahsil i\u015flemi devam eder. Bu \u015fekilde i\u015flemden kald\u0131r\u0131lan dosyan\u0131n yeniden i\u015fleme konulmas\u0131 ile ihtirazi kay\u0131tla verilen beyannameler \u00fczerine yap\u0131lan i\u015flemlerle tahsilat i\u015flemlerinden dolay\u0131 a\u00e7\u0131lan davalar, tahsil i\u015flemini durdurmaz. Bunlar hakk\u0131nda y\u00fcr\u00fctmenin durdurulmas\u0131 istenebilir.\u201dh\u00fckm\u00fcne amir oldu\u011funa g\u00f6re, cezal\u0131 tarhiyata kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan davalarda, tarhiyatlar ve cezalar kesinle\u015fmemi\u015f, y\u00fcr\u00fctmesi kendili\u011finden durmu\u015ftur.<\/p><p>Hukuken sonu\u00e7 do\u011furmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan idari i\u015flemin (tarhiyat\u0131n) devam\u0131nda kesin ve icrai bir yeni idari i\u015flem tesisi m\u00fcmk\u00fcn bulunmamaktad\u0131r. 2577 say\u0131l\u0131 \u0130YUK.nun 28. maddesinde yer alan kurala getirilmi\u015f tek istisna \u201c\u2026Ancak, haciz veya ihtiyati haciz uygulamalar\u0131 ile ilgili davalarda verilen kararlar hakk\u0131nda bu kararlar\u0131n kesinle\u015fmesinden sonra idarece i\u015flem tesis edilir.\u201d H\u00fckm\u00fcne g\u00f6re ihtiyati haciz ve haciz i\u015flemleridir.<\/p><p>E\u011fer tarhiyat\u0131n devam\u0131nda uygulanan Kod uygulamas\u0131 amme alaca\u011f\u0131n\u0131n korunma alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 amac\u0131 g\u00fcd\u00fcyorsa idare zaten bu durumlarda 6183 say\u0131l\u0131 AATUHK uyar\u0131nca teminat isteme ve ihtiyati tahakkuk\/haciz uygulamas\u0131 yapmaktad\u0131r.22<\/p><p>Ancak yukar\u0131ya al\u0131nan ve metninde benzerlerine \u00e7ok\u00e7a rastlan\u0131lan bu t\u00fcr h\u00fck\u00fcmlerin, Genel Tebli\u011fi; daha \u00fcst normatif bir d\u00fczenlemede yer almayan konularda d\u00fczenlemeler yap\u0131yor olmas\u0131 ve hukukun bir\u00e7ok temel ilkesini zedeliyor olmas\u0131 gibi nedenlerle hukuka ayk\u0131r\u0131 hale getirdi\u011fini ve \u00fcstelik bu hukuka ayk\u0131r\u0131 sonu\u00e7lar\u0131n kod listesinde m\u00fckelleflerin kategorilere ayr\u0131lmas\u0131 ile ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 da belirtmek gerekmektedir.<\/p><p>G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcze g\u00f6re, koda al\u0131nma nedeniyle a\u00e7\u0131lacak iptal davalar\u0131nda, m\u00fckellefin olumsuz olarak nitelendirilmesine neden olan inceleme raporlar\u0131, yoklama tutanaklar\u0131 gibi belgeler de\u011ferlendirilip sonuca ula\u015f\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmak yerine \u0130dare\u2019ce m\u00fckelleflerin bu \u015fekilde kategorilere ayr\u0131lmas\u0131n\u0131n hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu noktas\u0131ndan hareket etmek daha tutarl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p><p>Esasen Dan\u0131\u015ftay 4.Daire\u2019de ba\u015flang\u0131\u00e7ta belirtilen karar\u0131yla, olay\u0131 bu boyutuyla ve daha genel bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla irdelemi\u015f ve s\u00f6z konusu i\u015flemin yasal dayana\u011f\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde h\u00fck\u00fcm tesis etmi\u015ftir. Bu kararda \u00f6zetle \u201cDavac\u0131, mal ve hizmet al\u0131mlar\u0131yla ilgili olarak ald\u0131\u011f\u0131 ve kay\u0131tlar\u0131na yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131 faturalar\u0131 d\u00fczenleyen ki\u015fi hakk\u0131ndaki tespitlerden hareketle \u2018Haklar\u0131nda Rapor Bulunmamakla Birlikte Sahte ve Muhteviyat\u0131 \u0130tibariyle Yan\u0131lt\u0131c\u0131 Belge Kulland\u0131\u011f\u0131 veya D\u00fczenledi\u011fi Konusunda Tespit Bulunanlar\u2019 listesine al\u0131nm\u0131\u015f ise de gerek daval\u0131 idarenin gerekse ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu hiyerar\u015fik \u00fcst makamlar\u0131n m\u00fckellefleri bu \u015fekilde kategorize edebilmelerine olanak sa\u011flayan hi\u00e7bir yasal d\u00fczenleme bulunmad\u0131\u011f\u0131 gibi Anayasa\u2019da da buna izin veren bir h\u00fck\u00fcm yer almamaktad\u0131r. Bu \u015fekilde yasal dayana\u011f\u0131 olmadan yap\u0131lacak bir s\u0131n\u0131fland\u0131rma, vergi bar\u0131\u015f\u0131n\u0131 bozucu etki yarataca\u011f\u0131 gibi Anayasa\u2019da g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan temel ki\u015fi hak ve h\u00fcrriyetlerine de ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil eder. Dolay\u0131s\u0131yla, yasal dayana\u011f\u0131 olmadan, hukuka ayk\u0131r\u0131 bir bi\u00e7imde idarenin kendi i\u00e7inde olu\u015fturdu\u011fu bir s\u0131n\u0131fland\u0131rma ile davac\u0131n\u0131n, hakk\u0131nda olumsuzluk tespit edilen m\u00fckellefler listesi olarak adland\u0131r\u0131lan listede yer almas\u0131na dair i\u015flemin hukuka ayk\u0131r\u0131 olaca\u011f\u0131\u201d \u015feklinde yer alan gerek\u00e7e olay\u0131 yeterince a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmaktad\u0131r.23<\/p><p>S\u00f6z konusu Dan\u0131\u015ftay Karar\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131kar\u0131lacak sonu\u00e7, idarenin m\u00fckellefleri bu \u015fekilde s\u0131n\u0131fland\u0131rmak i\u00e7in yasal bir yetkiye sahip olmad\u0131\u011f\u0131, belirtilen nedenle de bu t\u00fcr i\u015flemlerin hukuka ayk\u0131r\u0131 bulundu\u011fudur.24<\/p><p>Di\u011fer taraftan kod uygulamas\u0131na dayanak al\u0131nan 84 Seri No.lu Genel Tebli\u011f\u2019in kendisine dayanak ald\u0131\u011f\u0131 KDV Kanunu\u2019nun 32. maddesinde yer alan; \u201cBu Kanun\u2019un 11, 13, 14, 15. maddeleri ile 17. maddenin (4) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131n\u0131n (s) bendi uyar\u0131nca vergiden istisna edilmi\u015f bulunan i\u015flemlerle ilgili fatura ve benzeri vesikalarda g\u00f6sterilen katma de\u011fer vergisi, m\u00fckellefin vergiye tabi i\u015flemleri \u00fczerinden hesaplanacak katma de\u011fer vergisinden indirilir. Vergiye tabi i\u015flemlerin mevcut olmamas\u0131 veya hesaplanan verginin indirilecek vergiden az olmas\u0131 hallerinde indirilemeyen katma de\u011fer vergisi, Maliye ve G\u00fcmr\u00fck Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019nca tespit edilecek esaslara g\u00f6re bu i\u015flemleri yapanlara iade olunur.\u201d \u015feklindeki h\u00fckm\u00fcn, yap\u0131lan kod uygulamas\u0131na hukuki bir zemin olu\u015fturacak usul\u00fcne uygun bir yetki devri yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek de m\u00fcmk\u00fcn bulunmamaktad\u0131r.25<\/p><p>Yine Genel Tebli\u011f\u2019de dayanak g\u00f6sterilen Devlet Harcama Belgeleri Y\u00f6netmeli\u011fi y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kalkm\u0131\u015f olup, yerine y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren Merkezi Y\u00f6netim Harcama Belgeleri Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019nin26 1. maddesinde yer alan \u201cY\u00f6netmeli\u011fin amac\u0131, merkez\u00ee y\u00f6netim kapsam\u0131ndaki kamu idarelerinde mal\u00ee i\u015flemlerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi ve muhasebele\u015ftirilmesi kapsam\u0131nda, harcamalarda \u00f6deme belgesine ba\u011flanacak kan\u0131tlay\u0131c\u0131 belgeleri ve bunlardan bu Y\u00f6netmelikte d\u00fczenlenmesi gerekenlerin \u015fekil ve t\u00fcrlerini belirlemektir.\u201d h\u00fckm\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nda Y\u00f6netmeli\u011fin, Genel Tebli\u011f ile ili\u015fkilendirilmesi m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnmemektedir.<\/p><p>Olay\u0131n bir di\u011fer boyutu da, kod listesine alma uygulamas\u0131n\u0131n sadece KDV iadelerinde esas al\u0131nan, idarenin bir i\u00e7 i\u015flemi niteli\u011fini a\u015farak bu m\u00fckelleflerden mal alan t\u00fcm m\u00fckellefleri de etkileyen bir duruma gelmesidir. Ya\u015fanan olaylar g\u00f6stermektedir ki \u0130dare \u00e7o\u011fu zaman koda al\u0131nm\u0131\u015f bir m\u00fckelleften mal alan di\u011fer m\u00fckellefleri, yaz\u0131l\u0131 ya da s\u00f6zl\u00fc olarak uyarmaktad\u0131r.<\/p><p>Hatta \u0130dare \u00e7o\u011fu olayda bir ad\u0131m daha ileri giderek bu m\u00fckellefleri, ald\u0131klar\u0131 mallara ili\u015fkin faturalarda yer alan KDV\u2019yi indirmemeleri, indirmi\u015flerse d\u00fczeltme beyannamesi verme yolunda y\u00f6nlendirme \u00e7abas\u0131na da girmekte ve bu \u00e7abay\u0131 g\u00fc\u00e7lendirme ad\u0131na vergi incelemesine al\u0131nabilecekleri gibi arg\u00fcmanlar\u0131 da kullanmaktad\u0131r.<\/p><p>Bu da Kanunla verilen KDV indirimi hakk\u0131n\u0131n idarenin uygulamalar\u0131yla ya da dayanak olarak g\u00f6sterilen tebli\u011flerle s\u0131n\u0131rlanmas\u0131 anlam\u0131na gelir ki bu durumun hukuka uygun oldu\u011fundan s\u00f6z edilemez.27<\/p><p>Buna g\u00f6re, koda alma i\u015fleminin hukuka uygunlu\u011fu dahi tart\u0131\u015fmal\u0131 iken bu m\u00fckelleften mal alan ger\u00e7ek ya da t\u00fczel ki\u015fi m\u00fckelleflerin vergi dairelerince d\u00fczeltme beyannamesi vermeye zorlanmas\u0131 ya da incelemeyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131lmas\u0131 koddaki m\u00fckelleften mal almama sonucuna varan, haks\u0131z rekabete yol a\u00e7an, belki de ilgilinin ticari hayat\u0131n\u0131 sona erdirebilecek etkiler do\u011furabilmektedir.<\/p><p>Vergi Usul Kanunu\u2019nun getirdi\u011fi d\u00fczenlemeye uygun bi\u00e7imde, tarh i\u015flemlerini,<\/p><p>&#8211; Beyana dayanan tarh<br \/>&#8211; \u0130kmalen vergi tarh\u0131<br \/>&#8211; Re\u2019sen vergi tarh\u0131<br \/>&#8211; \u0130darece vergi tarh\u0131<br \/>&#8211; D\u00fczeltme yoluyla tarhiyat.<\/p><p>\u015feklinde gruplarsak 28, idare buna fiilen bir de \u201cuyar\u0131 yoluyla tarh\u201d, ya da \u201cinceleme tehdidi ile tarh\u201d \u015feklinde adland\u0131rabilece\u011fimiz yeni bir tarh \u015fekli daha eklemi\u015f olmaktad\u0131r. Kanunda mevcut olmayan bu tarh y\u00f6nteminde, ne m\u00fckellef beyan\u0131ndan bahisle beyana dayanan tarhiyattan ve ne de idarece m\u00fckellef yerine ge\u00e7ilerek yap\u0131lan di\u011fer tarhiyatlardan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p><p>Bir g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re m\u00fckellef ile vergi idaresi aras\u0131nda varsay\u0131lan objektif iyi niyet kurallar\u0131na dayal\u0131 yak\u0131n i\u015fbirli\u011fi29, (e\u011fer varsa) bu noktada bozulmaktad\u0131r. Bu \u015fekilde beyanda bulunmaya zorlanan m\u00fckellefin, \u015feklen beyanname vermesi nedeniyle tarhiyat\u0131n beyana dayal\u0131 oldu\u011fundan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ayn\u0131 \u015fekilde idarenin m\u00fckellef beyan\u0131ndan sonra, m\u00fckellef yerine ge\u00e7erek yapt\u0131\u011f\u0131 bir matrah tespiti de olmad\u0131\u011f\u0131ndan burada tarhiyat\u0131 adland\u0131rmak i\u00e7in kavramlar aramak ya da yaratmak yerine \u201cm\u00fckellef beyan\u0131na m\u00fcdahale\u201d tan\u0131m\u0131n\u0131 kullanmay\u0131 daha isabetli ve yararl\u0131 g\u00f6rmekteyiz.<\/p><p>Verginin cebrilik niteli\u011finin a\u015f\u0131r\u0131 bir \u015fekilde \u00f6n plana \u00e7\u0131kart\u0131ld\u0131\u011f\u0131, g\u00f6revlinin sahip bulundu\u011fu yetki ve otoriteyi tav\u0131r ve davran\u0131\u015flar\u0131yla a\u015f\u0131r\u0131 bir \u015fekilde hissettirdi\u011fi, m\u00fckellefin de g\u00f6revlerini aksatmas\u0131 halinde ba\u015f\u0131na geleceklerin korkusunu ve endi\u015fesini a\u015f\u0131r\u0131 bir \u015fekilde hissetti\u011fi ortam ve ko\u015fullar, \u00fcrkeklik ve \u00e7ekingenli\u011fin \u00f6n plana \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olaca\u011f\u0131na30 g\u00f6re yukar\u0131da kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u201cm\u00fckellef beyan\u0131na m\u00fcdahale\u201d tan\u0131mlamas\u0131 \u00e7ok da abart\u0131l\u0131 olmamaktad\u0131r.31<\/p><p>Beyan esas\u0131n\u0131n iyi i\u015fleyebilmesi i\u00e7in vergi uygulamalar\u0131 konusunda idareye geni\u015f yetkiler verildi\u011fi, ancak bu yetkinin \u00e7ok iyi kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde vergi idarelerinin denetim ve ara\u015ft\u0131rma yetkilerinin \u00e7o\u011fu \u00fclkede g\u00f6zden ge\u00e7irildi\u011fi bilinen bir durumdur.32 Bu konu, ki\u015fi hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ile ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in bir yandan yetkilerin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n kesin bir bi\u00e7imde belirlenmesi, di\u011fer yandan ise bilgilerin gizli kalmas\u0131na \u00f6nem verilmesi gerekli olmaktad\u0131r.33<\/p><p>Hal b\u00f6yle olunca \u0130darenin, bir m\u00fckellefi, ba\u015fka bir m\u00fckellef hakk\u0131nda edindi\u011fi bilgiden yola \u00e7\u0131karak beyan\u0131n\u0131 d\u00fczeltmesi yolunda uyar\u0131yor olmas\u0131, Vergi Usul Kanunu\u2019nun 5. maddesinde, \u201cA\u015fa\u011f\u0131da yaz\u0131l\u0131 kimseler g\u00f6revleri dolay\u0131s\u0131yla, m\u00fckellefin ve m\u00fckellefle ilgili kimselerin \u015fah\u0131slar\u0131na, muamele ve hesap durumlar\u0131na, i\u015flerine, i\u015fletmelerine, servetlerine veya mesleklerine m\u00fcteallik olmak \u00fczere \u00f6\u011frendikleri s\u0131rlar\u0131 veya gizli kalmas\u0131 laz\u0131m gelen di\u011fer hususlar\u0131 if\u015fa edemezler ve kendilerinin veya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u015fah\u0131slar\u0131n nef\u2019ine kullanamazlar\u201d \u015feklinde tan\u0131mlanan vergi mahremiyetinin de ihlali anlam\u0131na gelmektedir.34 Kald\u0131 ki ayn\u0131 madde h\u00fckm\u00fc i\u00e7inde vergi g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak anlam\u0131nda getirilen istisnalar i\u00e7inde m\u00fckellef beyan\u0131na m\u00fcdahale etmek zaten yer almamaktad\u0131r.35<\/p><div class=\"alert\">Uygulama, bu haliyle \u00f6zellikle koda al\u0131nmaya neden olan tarhiyat\u0131n dava konusu yap\u0131lm\u0131\u015f ve hen\u00fcz karara ba\u011flanmam\u0131\u015f oldu\u011fu durumlarda, \u201cSu\u00e7lulu\u011fu h\u00fckmen sabit oluncaya kadar, kimse su\u00e7lu say\u0131lamaz.\u201d \u015feklindeki Anayasa h\u00fckm\u00fcn\u00fc de36 ihlal etmektedir.<\/div><p>Di\u011fer taraftan m\u00fckellef hakk\u0131nda yap\u0131lan tarhiyat kesinle\u015fmi\u015f dahi olsa, ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemlere ili\u015fkin bu tarhiyat\u0131n etkilerine s\u00fcreklilik kazand\u0131racak \u015fekilde m\u00fckellefin koda al\u0131nmas\u0131 ve bu suretle bu m\u00fckellefin ticari ili\u015fki i\u00e7inde oldu\u011fu m\u00fckelleflerin \u201cuyar\u0131l\u0131yor\u201d olmas\u0131, koda al\u0131nan m\u00fckellefe verilmi\u015f bir ceza olarak da nitelendirilebilir. Oysa hi\u00e7bir Kanunumuzda bu \u015fekilde bir ceza ya da g\u00fcvenlik tedbiri \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p><div class=\"info\">Uygulama bu haliyle fiilen \u201cCeza ve ceza yerine ge\u00e7en g\u00fcvenlik tedbirleri ancak kanunla konulur.\u201d \u015feklindeki Anayasa h\u00fckm\u00fcne37 de ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil etmektedir.<\/div><p>Ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na bu \u00e7al\u0131\u015fmada girilmeyecek olmakla birlikte koda alma i\u015flemi, dayanak ald\u0131\u011f\u0131 84 Seri No.lu KDV Genel Tebli\u011fi\u2019nde \u00f6zellikle \u015firket ortaklar\u0131 ve kanuni temsilcilerinin ba\u015fka \u015firketlerdeki ortakl\u0131klar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden ya da koda al\u0131nm\u0131\u015f m\u00fckelleflerden mal alanlar y\u00f6n\u00fcnden bir ba\u015fka ki\u015fi taraf\u0131ndan cezaland\u0131r\u0131l\u0131yor olma durumu s\u00f6z konusudur ki bu da yine \u201cCeza sorumlulu\u011fu \u015fahsidir.\u201d\u015feklindeki Anayasa h\u00fckm\u00fcne38 ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil etmektedir.<\/p><div class=\"alert\">Konu Anayasa Hukuku a\u00e7\u0131s\u0131ndan, Anayasam\u0131z\u0131n 48. maddesinde yer alan \u201cHerkes, diledi\u011fi alanda \u00e7al\u0131\u015fma ve s\u00f6zle\u015fme h\u00fcrriyetlerine sahiptir. \u00d6zel te\u015febb\u00fcsler kurmak serbesttir.\u201d h\u00fckm\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan da ele al\u0131nabilir. Bu durumda, m\u00fckellefin vergi mahremiyeti ihlal edilerek bizzat \u0130dare taraf\u0131ndan ba\u015fka m\u00fckelleflere verilmi\u015f bilgiler nedeniyle \u00f6zel te\u015febb\u00fcs\u00fcnde bir s\u0131n\u0131rlama meydana geldi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir.<\/div><p>Di\u011fer taraftan bir kere kural d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 durumunda var\u0131lacak nokta \u0130dare\u2019nin kendine ba\u011fl\u0131 alt birimleri, \u201c\u2026Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zca yap\u0131lan herhangi bir d\u00fczenlemede39 yer almamas\u0131na ra\u011fmen, \u2026 \u2018\u00d6zel T\u00fcketim Vergisi \u00d6deme Belgesi, Vergi Dairesi Tahsil Al\u0131nd\u0131s\u0131, Trafik Ceza Tutanaklar\u0131, \u00d6deme Kaydedici Cihazlara \u0130li\u015fkin Ruhsat ve Levha gibi belgelerin\u2019 \u2026 sisteme girilemedi\u011fi ve bu belgelerin de sisteme girilmesine imkan verilmesine ili\u015fkin talepler\u2026\u201d, \u201c\u2026Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zca yap\u0131lan herhangi bir d\u00fczenleme olmad\u0131\u011f\u0131 halde olu\u015fturulmu\u015f uygulama olup, gereksiz yaz\u0131\u015fma, i\u015f y\u00fck\u00fc ve zaman kayb\u0131 ile k\u0131rtasiyecili\u011fe neden olmaktad\u0131r\u2026\u201d \u015feklinde uyard\u0131\u011f\u0131 bir yaz\u0131dan da40 anla\u015f\u0131labilmektedir.<\/p><p>\u0130dare bir anlamda m\u00fckellefleri kategorize etmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda; kimlerin, hangi saiklerle, kimleri ayr\u0131ca kategorize edece\u011fi ve elde etti\u011fi verileri nerede ne \u015fekilde kullanaca\u011f\u0131 da bilinmeyecek ve belli olmayacakt\u0131r.<\/p><p>Di\u011fer taraftan yukar\u0131da al\u0131nt\u0131lar yap\u0131lan yaz\u0131 asl\u0131nda \u00f6nceki uygulamalar ile de \u00e7eli\u015fmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131za konu olan koda alma uygulamas\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 farkl\u0131d\u0131r. Koda alma uygulamas\u0131n\u0131n temelinde, KDV iadelerinin yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren \u0130stanbul\u2019da, Defterdarl\u0131k\/Vergi Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 b\u00fcnyesinde, haklar\u0131nda olumsuz tespit bulunan m\u00fckellefler i\u00e7in olu\u015fturulan izleme sistemi yatmaktad\u0131r.41<\/p><p>\u0130stanbul Vergi Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019nda, M\u00fckellef Hizmetleri KDV Grup M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc b\u00fcnyesinde KDV Takip Biriminde g\u00f6revli elemanlarca incelenerek olumsuzlu\u011fu tespit edilen m\u00fckellefler, \u00e7al\u0131\u015fma k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 olarak olu\u015fturulan tablolara yaz\u0131ld\u0131ktan sonra, KDV Takip Biriminde g\u00f6rev yapmakta olan M\u00fcd\u00fcr ve M\u00fcd\u00fcr Yard\u0131mc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan kontrol edilip KDV Grup M\u00fcd\u00fcr\u00fcnce onaylanan ve listelerde ilan edilmesi kesinle\u015fen m\u00fckellefler haklar\u0131nda yap\u0131lan tespitlere uygun listelere yaz\u0131lmak suretiyle kodlanmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Yine ge\u00e7mi\u015fte bu verilerin bilgi i\u015flem ortam\u0131na aktar\u0131larak, internet sitesi \u00fczerinden KDV Kod Tarama program\u0131 ile idarenin di\u011fer birimlerinin kullan\u0131m\u0131na sunulmas\u0131 \u0130stanbul Vergi Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yerine getirilmi\u015ftir. 42<\/p><p>Bu durumda Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n, bug\u00fcn uyard\u0131\u011f\u0131 alt birimleri taraf\u0131ndan her \u015feye ra\u011fmen yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u2018tutmas\u0131\u2019 durumunda kendi b\u00fcnyesine al\u0131p merkezile\u015ftirmesi her zaman olas\u0131l\u0131k olarak kar\u015f\u0131m\u0131zdad\u0131r.<\/p><p>Sadece bu husus dahi bir an \u00f6nce hukuka ayk\u0131r\u0131 bu fiili durumun ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 veya ilgili \u00fcst normlarda d\u00fczenlemeler yap\u0131lmas\u0131 gereklili\u011fini ortaya koyan en somut durumdur.43<\/p><p>III- SONU\u00c7<\/p><p>\u201cVERG\u0130 HUKUKU\u201d HUKUKUN B\u0130R B\u00d6L\u00dcM\u00dcD\u00dcR. Aksi uygulamalar\u0131n devam\u0131 durumunda ya\u015fanacaklar\u0131 ise herhalde en g\u00fczel \u015fu m\u0131sralar ifade edecektir :44<\/p><p>Beni kategorize etme<br \/>Ben\u2019le oynama<br \/>Yaftay\u0131 yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131p<br \/>Bana isim koyma<br \/>\u2026<br \/>Matematikle\u015ftirme beni<br \/>\u00c7arpma, b\u00f6lme<br \/>Toplama, \u00e7\u0131kartma<br \/>Beni hesapla\u015ft\u0131rma<br \/>Mekanikle\u015ftirme beni<br \/>Otomatikle\u015ftirme<br \/>\u2026<br \/>Beni demoralize etme<br \/>Depolitize etme<br \/>Her i\u015ften ka\u00e7ar oldum<br \/>Beni illegalize etme<\/p><p>Notlar :<\/p><p>Konumuzu ba\u015fta mahremiyet olmak \u00fczere bir\u00e7ok y\u00f6n\u00fcyle ilgilendiren Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalara45 ve bu y\u00f6n\u00fcyle hukuki alt yap\u0131s\u0131na bu \u00e7al\u0131\u015fmada bilin\u00e7li olarak girilmemi\u015ftir.<\/p><p>Konuyla ilgilenenler,<\/p><p>T\u00fcrkiye Bili\u015fim Vakf\u0131\u2019n\u0131n<br \/>http:\/\/www.tbv.org.tr\/TBV\/Documents\/BTHukuku\/KisiselVerilerinKorunmasiKanunTasarisi-TBVGorus.pdf<br \/>\u0130stanbul Bilgi \u00dcniversitesi\u2019nin<br \/>http:\/\/bthukuku.bilgi.edu.tr\/documents\/kisisel_verilerin_korunmasi_kanunu.doc<br \/>T\u00fcrkiye Bili\u015fim \u015euras\u0131\u2019n\u0131n<br \/>http:\/\/bilisimsurasi.org.tr\/<br \/>T.B.M.M.nin<br \/>http:\/\/www2.tbmm.gov.tr\/d23\/1\/1-0576.pdf<br \/>Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn<br \/>http:\/\/www.egm.gov.tr\/egitim\/dergi\/eskisayi\/35_sayi\/yeni\/web\/makaleler\/liste.htm (Mehmet DO\u011eAN taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nm\u0131\u015f \u201cKi\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131nda AB Standartlar\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin Durumu\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in)<br \/>web adresinden yararlanabilirler.<\/p><p>Ayr\u0131ca Avrupa Birli\u011fi taraf\u0131ndan yay\u0131nlanm\u0131\u015f 2002\/58\/EC ve 95\/46\/EC say\u0131l\u0131 direktiflerin de46 incelenmesinde yarar bulunmaktad\u0131r.<\/p><p>Kaynak: Vergi D\u00fcnyas\u0131 Dergisinin \u015eubat-2009 say\u0131s\u0131ndan al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 Dr. Mustafa ALPASLANSMMM Ak\u0131n Gencer \u015eENT\u00dcRKAvukat \/ SMMM VERG\u0130 Y\u00dcK\u00dcML\u00dcLER\u0130N\u0130N KATEGOR\u0130ZE ED\u0130LMES\u0130:KDV \u0130ADE VE MAHSUP \u0130\u015eLEMLER\u0130NDE ORTAYA \u00c7IKAN\u201cNEGAT\u0130F Y\u00dcK\u00dcML\u00dcLER (KOD) \u00c7\u0130ZELGES\u0130\u201d UYGULAMASININHUKUKA UYARLILI\u011eI SORUNU \u00a0 I- G\u0130R\u0130\u015e \u0130stisna edilmi\u015f i\u015flemler nedeniyle y\u00fcklenilen KDV\u2019nin indirimle giderilememi\u015f olmas\u0131 durumunda ortaya \u00e7\u0131kan nakden veya mahsuben iade uygulamalar\u01311 ba\u015flang\u0131\u00e7tan bu yana g\u00fcncel tart\u0131\u015fmalara konu olmu\u015ftur. Uygulaman\u0131n do\u011fas\u0131nda m\u00fckellefin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4353,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[93],"tags":[],"class_list":["post-4376","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tax"],"blocksy_meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4376","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4376"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4376\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4353"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4376"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4376"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeni.maliyeokulu.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4376"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}